Karında sıvı birikmesine asit adı verilir. Asit, periton boşluğunda (karın iç boşluğu) vücudun atabileceğinden daha fazla sıvı üretildiğinde oluşur. Bu durum genellikle kanser ve bazı diğer hastalıklardan kaynaklanır. Eğer asit kanser nedeniyle ortaya çıkarsa ya da sıvıda kanser hücreleri bulunursa, bu duruma kötü huylu asit veya kötü huylu peritoneal efüzyon denir.
Asitin Görüldüğü Kanser Türleri
Asit en sık şu kanser türlerinde gelişir:
- Yumurtalık kanseri
- Rahim kanseri
- Rahim ağzı kanseri
- Kolorektal kanser
- Mide kanseri
- Pankreas kanseri
- Meme kanseri
- Karaciğer kanseri
Ayrıca başka bir organdaki kanserin karaciğere yayılması da asite yol açabilir.
Asit Nedenleri
Kanser Hücrelerinin Peritona Yayılması
Periton zarına yayılan kanser hücreleri bu bölgeyi tahriş ederek sıvı birikimine yol açabilir.
Lenf Akışının Engellenmesi
Tümörler, lenf sistemini tıkayarak lenf sıvısının düzgün akmasını engelleyebilir.
Albümin Üretiminin Azalması
Karaciğerin yeterli miktarda albümin üretmemesi sıvı dengesinin bozulmasına neden olabilir.
Karaciğerde Kan Akışının Bozulması
Kanser hücreleri karaciğerdeki kan akışını engelleyerek asite sebep olabilir.
Asit Belirtileri
Belirtiler, asitin nedenine ve kişinin genel sağlık durumuna göre değişiklik gösterebilir. Yaygın belirtiler şunlardır:
- Karında şişlik
- Şişkinlik hissi
- Sırtta veya karında ağrı
- Aşırı yorgunluk
- Nefes darlığı
- Kilo alımı
- Bulantı
- Kusma
- Hazımsızlık
- İştahsızlık
- Az miktarda yemekle tokluk hissi
- Kabızlık
- Ayak bileklerinde veya bacaklarda şişlik
- Göbek deliğinde değişiklik
Belirtiler kötüleşirse ya da geçmezse, randevunuzu beklemeden sağlık ekibinize başvurmalısınız.
Asit Tanısı
Doktorunuz asitin nedenini belirlemek için bazı testler önerebilir:
- Fiziksel muayene
- Karın röntgeni
- Karın ultrasonu veya BT (bilgisayarlı tomografi) taraması
- Karından sıvı alınarak laboratuvar ortamında analiz yapılması
Asit Yönetimi ve Tedavi Yöntemleri
Asitin nedenine bağlı olarak çeşitli yönetim ve tedavi seçenekleri mevcuttur:
Yaşam Tarzı Değişiklikleri
- Tuz ve sıvı alımının sınırlandırılması
İlaç Tedavisi
- Diüretikler (idrar söktürücüler) kullanılarak vücuttaki fazla sıvının atılması
Parasentez Uygulaması
- Karından ince bir iğne ile sıvı boşaltılması işlemi
- Gerekirse parasentez sonrasında albümin enjeksiyonu yapılması
Kateter Yerleştirilmesi
- Düzenli sıvı boşaltımı için karına kalıcı bir kateter yerleştirilmesi
Kanser Tedavileri
- Kemoterapi veya radyoterapi ile kanserin tedavi edilmesi
- Şant yerleştirme ameliyatı ile sıvının başka bir bölgeye yönlendirilmesi
Bu yöntemlerin hangisinin uygulanacağı, asitin nedenine ve hastanın genel sağlık durumuna göre belirlenir.