Meme kanseri tedavi edildikten sonra bazen geri dönebilir veya tekrarlayabilir. Tekrarlama, bazen tedaviden yıllar sonra gerçekleşebilir. Tekrarlayan meme kanseri farklı türlerde olabilir ve her bir tür için farklı tedavi seçenekleri bulunmaktadır. Bu yazıda, lokal, bölgesel ve uzak tekrarlayan meme kanserinin tedavi yöntemleri detaylı olarak ele alınacaktır.
Tekrarlama Türleri
Lokal Nüks
Lokal nüks, meme kanserinin ilk bulunduğu memede veya ameliyat izi içinde tekrar ortaya çıkmasıdır. Bu durumda, kanser yalnızca orijinal bölgeyle sınırlıdır.
Bölgesel Tekrarlama
Bölgesel tekrar, kanserin memenin çevresindeki lenf düğümlerinde (koltuk altı, köprücük kemiği etrafı veya göğüs kemiği çevresi) tekrar meydana gelmesidir.
Uzak Tekrarlama
Uzak tekrarlama, meme kanserinin vücudun diğer bölgelerinde tekrar ortaya çıkmasıdır. En yaygın olarak kanser, kemik, karaciğer, akciğer veya beyne yayılır.
Tekrarlayan Meme Kanseri İçin Tedavi Kararları
Tekrarlayan meme kanseri için hangi tedavilerin uygulanacağı, aşağıdaki faktörlere bağlı olarak belirlenir:
- Tekrarlamanın lokal, bölgesel veya uzak olup olmadığı
- Önceki tedaviler ve tedavi türleri
- Kanserin hormon reseptör durumu
- Kanserin HER2 durumu
- Genetik değişiklikler
- Genel sağlık durumu
- Yaşam tarzı ve kişisel tercihler
Lokal Olarak Tekrarlayan Meme Kanserinin Tedavileri
Lokal nüks tedavisi için aşağıdaki seçenekler sunulabilir:
Ameliyat
Lokal nüks durumunda cerrahi müdahale önerilebilir. Eğer ilk tedavi meme koruyucu cerrahi ile yapılmışsa ve kanser tekrar etmişse, modifiye radikal mastektomi yapılabilir. Eğer orijinal tedavi mastektomi ise, tekrar eden tümör, ciltte, kaslarda veya lenf düğümlerinde cerrahi olarak çıkarılabilir. Kanser göğüs kasları veya göğüs duvarına yayılmışsa, radikal mastektomi uygulanabilir.
Radyasyon Tedavisi
Eğer kanser ilk tedavi sırasında radyasyon tedavisi almadıysa veya radyasyon yıllar önce yapılmışsa, lokal tekrarlama için ameliyat sonrası radyoterapi uygulanabilir. Radyasyon, tümörün çıkarıldığı bölgelere ve çevresindeki lenf düğümlerine yönlendirilir.
Hormon Tedavisi
Hormon reseptörü pozitif olan meme kanseri için lokal nüks tedavisinde hormon tedavisi önerilebilir. Kanserin tekrarlama zamanına ve özelliklerine bağlı olarak, hormon tedavisi ilaçları değiştirilebilir. Menopoz sonrası ve premenopozal hastalar için tamoksifen veya aromataz inhibitörleri kullanılabilir.
Kemoterapi
Lokal tekrarlayan meme kanseri için kemoterapi, kanserin yayılma riskini azaltmak için uygulanabilir. Kemoterapi ilaçları, kanserin hormon reseptör durumu ve HER2 durumu gibi faktörlere bağlı olarak seçilir. Doksorubisin, epirubisin, paklitaksel gibi ilaçlar bu tedavi için kullanılabilir.
Hedefli Terapi
HER2 pozitif meme kanseri için lokal nüks tedavisinde hedefli tedavi ilaçları, özellikle trastuzumab (Herceptin) kullanılabilir. Diğer hedefli tedavi ilaçları da HER2 pozitif kanserlerde etkili olabilir.
Bölgesel Olarak Tekrarlayan Meme Kanserinin Tedavileri
Bölgesel tekrar durumunda tedavi seçenekleri aşağıdaki gibidir:
Ameliyat
Bölgesel tekrar için cerrahi tedavi, kanserin tekrarladığı lenf düğümlerinin çıkarılmasını içerebilir.
Radyasyon Tedavisi
Bölgesel nüks durumunda, daha önce radyasyon tedavisi uygulanmamışsa veya yıllar önce yapılmışsa, lenf düğümleri çıkarıldıktan sonra harici radyoterapi verilebilir.
Hormon Tedavisi
Bölgesel olarak tekrarlayan hormon reseptörü pozitif meme kanseri için hormon tedavisi önerilir. Aromataz inhibitörleri veya tamoksifen gibi ilaçlar kullanılabilir.
Kemoterapi
Bölgesel tekrarlayan meme kanseri için kemoterapi tedavisi de uygulanabilir. Kemoterapi ilaçları genellikle ameliyat öncesi veya sonrası dönemde kullanılır. Doksorubisin, paklitaksel ve siklofosfamid gibi ilaçlar bu tedavi için uygun seçeneklerdir.
Hedefli Terapi
HER2 pozitif bölgesel meme kanseri tedavisinde trastuzumab, pertuzumab gibi hedefli tedavi ilaçları kullanılabilir. Ayrıca BRCA gen mutasyonu taşıyan hastalar için talazoparib gibi tedavi seçenekleri sunulabilir.
Uzak Olarak Tekrarlayan Meme Kanserinin Tedavileri
Uzak nüks durumunda tedavi genellikle sistemik tedavi gerektirir ve kemoterapi, hormon tedavisi, hedefli tedavi ve immünoterapiler gibi seçenekler içerir. Uzak nüks tedavisinde kullanılan tedavi yöntemleri kanserin yayılımına ve özelliklerine göre değişir.
Klinik Deneyler
Yeni tedavi yöntemleri ve ilaçlar üzerinde yapılan klinik deneyler, kanser tedavisinde ilerleme kaydetmek için önemlidir. Birçok klinik deney, meme kanseri tedavisi gören hastalara açıktır. Klinik deneyler, tedavi yöntemlerinin etkinliğini ve güvenliğini araştırmaktadır.
Sonuç
Tekrarlayan meme kanseri için tedavi, kanserin türüne, önceki tedavilere ve hastanın genel sağlık durumuna bağlı olarak değişiklik gösterir. Lokal, bölgesel ve uzak nüks durumları için farklı tedavi seçenekleri mevcuttur. Sağlık ekibinizle bu seçenekleri detaylı bir şekilde tartışarak, sizin için en uygun tedavi planını oluşturabilirsiniz.