Üst GI serisi, vücudun üst sindirim yolunun (yemek borusu, mide ve üst ince bağırsak) röntgen görüntülerini elde etmek için kullanılan bir testtir. Bu testte, baryum adı verilen bir kontrast madde kullanılır ve floroskopi görüntüleme tekniği ile dinamik görüntüler elde edilir.
Üst GI Serisi Neden Yapılır?
Üst GI serisi, aşağıdaki semptomların nedenini belirlemek amacıyla yapılabilir:
Yutma Zorluğu
Yutma güçlüğünün nedenlerini belirlemek için üst GI serisi yapılabilir.
Kusma ve Kilo Kaybı
Kusma ve kilo kaybının sebeplerini araştırmak için de bu test kullanılabilir.
Üst Karın Ağrısı
Üst karın ağrısının nedeni belirlenebilir.
Gastrointestinal Yolda Kanama
Kanama durumlarında üst GI serisi, kanamanın kaynağını tespit etmek için yapılabilir.
Ayrıca, şu amaçlarla da kullanılır:
- Kanser ve diğer üst sindirim sistemi hastalıklarını teşhis etmek.
- Gastrointestinal sistemdeki herhangi bir anormalliği görmek.
- Yutulan yabancı cisimleri bulmak.
Üst GI Serisi Nasıl Yapılır?
Üst GI serisi, genellikle bir hastane veya kliniğin röntgen bölümünde, ayakta tedavi olarak yapılır. Testin süresi, incelenen bölgeye bağlı olarak 20 ila 45 dakika arasında değişebilir. Eğer ince bağırsaklar da inceleniyorsa, test birkaç saat sürebilir.
Test Hazırlığı
Üst GI serisinden önce, testin başladığı gece yarısından itibaren hiçbir şey yememeli veya içmemelisiniz. Ayrıca, hamile olup olmadığınızı, hamile olabileceğinizi düşünüyorsanız veya emziriyorsanız, bu durumu röntgen teknisyenine veya radyoloğa bildirmeniz önemlidir.
Test Sırasında
Test sırasında, röntgen cihazının önünde durmanız veya bir masaya uzanmanız gerekebilir. Çalışılacak bölgeye göre, pelvik bölgenizi korumak için kurşun bir önlük giydirilebilir.
Röntgen cihazı önüne yerleştirildikten sonra, baryum sıvısı içmeniz istenecektir. Baryum, röntgenler sırasında organlarınızın net bir şekilde görünmesini sağlar. Test sırasında hareket etmemek gerekir, ayrıca röntgenler çekilirken nefesinizi tutmanız istenebilir. Röntgen masası, baryumun vücudunuzdaki yolculuğunu izlemek için farklı pozisyonlara getirilir.
Test Sonrası
Test tamamlandıktan sonra, röntgenler geliştirilene kadar beklemeniz gerekebilir. Üst GI serisinden sonra, baryumun vücuttan atılması ve kabızlığın önlenmesi için genellikle hafif bir müshil verilir. Testin ardından, dışkınız birkaç gün boyunca beyaz veya açık renkli olabilir. Baryumun vücuttan atılmasına yardımcı olmak için bol sıvı içmek önemlidir.
Üst GI Serisinin Yan Etkileri
Üst GI serisinde, düşük seviyelerde radyasyon kullanılır. Bu radyasyon, vücutta hücrelere zarar verebilir ve kanser riskini artırabilir. Ancak, X-ışınları mümkün olan en düşük radyasyon seviyesini kullanacak şekilde sıkı kontrol altındadır ve genellikle bu testin faydaları, radyasyon maruziyetinden kaynaklanan riski aşmaktadır.
Nadir durumlarda, baryum sıvısı alerjik reaksiyona neden olabilir.
Üst GI Serisi Sonuçlarının Anlamı
Üst GI serisi, aşağıdaki durumlardan herhangi birini gösterebilir:
Daralma (Striktür)
Yemek borusunda veya üst ince bağırsakta daralma olabilir.
Ülserler
Yemek borusu veya mide gibi bölgelerde ülserler tespit edilebilir.
Tıkanıklık
Yemek borusu veya ince bağırsakta tıkanıklık olabilir.
Polip veya Tümör
Yemek borusu, mide veya üst ince bağırsakta polipler veya tümörler bulunabilir.
Baryum Akış Sorunları
Baryumun ince bağırsağa geçişinde sorunlar olabilir.
Baskı Yapan Tümörler
Üst GI yoluna baskı yapan diğer organlardaki tümörler görülebilir.
Sonuçlar Anormal Olursa Ne Olur?
Eğer sonuçlar anormal çıkarsa, doktorunuz daha fazla test, işlem, takip bakımı veya tedavi önerisinde bulunabilir.
Çocuklar İçin Özel Hususlar
Çocukları, üst GI serisi gibi bir test öncesinde hazırlamak önemlidir. Bu hazırlık, çocukların kaygılarını azaltmalarına, işbirliklerini artırmalarına ve test sırasında daha iyi başa çıkmalarına yardımcı olabilir. Çocuklara, testin ne olacağı, ne görecekleri, hissedecekleri ve duyacakları hakkında bilgi vermek önemlidir. Çocuğun yaşına ve deneyimine göre hazırlık süreci değişebilir.