Kanser tedavisi sürekli olarak ilerlemekte ve araştırmalar sayesinde daha etkili tedavi yöntemleri geliştirilmektedir. Tükürük bezi kanseri tedavisi üzerine yapılan araştırmalar, hastalar için daha iyi tedavi seçenekleri sunmayı amaçlamaktadır. Aşağıda, tükürük bezi kanseri tedavisinde umut vadeden bazı araştırma alanlarına dair bilgiler bulunmaktadır.
Radyasyon Tedavisi
Tükürük bezi kanserinde radyoterapi konusunda önemli araştırmalar yapılmaktadır. Aşağıda bazı dikkat çekici araştırmalar yer almaktadır:
Radyoligand Tedavisi (RLT)
Radyoligand tedavisi (RLT), radyasyonu sadece kanser hücrelerine hedef alarak ileten bir tedavi yöntemidir. Bu tedavi, kanser hücrelerine özel olarak bağlanan bir molekül kullanır. Araştırmacılar, lutesyum-177 ile yapılan RLT’nin, bazı tükürük bezi kanser hücrelerinin yüzeyindeki prostat spesifik membran antijeni (PSMA) reseptörlerine bağlanarak ileri adenoid kistik karsinomu tedavi etmeye yardımcı olup olmadığını incelemektedirler (ClinicalTrials.gov, NCT 04801264).
Ameliyat Sonrası Radyasyon Tedavisi (PORT)
Ameliyat sonrası radyasyon tedavisi (PORT), bir tümör çıkarıldıktan sonra uygulanan bir tedavi yöntemidir. Çalışmalar, PORT’un tükürük bezi kanserinin yayılmasını azaltabileceğini ve sağ kalımı iyileştirebileceğini göstermektedir (Ulusal Kapsamlı Kanser Ağı Dergisi, PMID 33152705; Kulak Burun Boğaz Baş ve Boyun Cerrahisi, PMID 30721113).
Hızlı Nötron Terapisi
Hızlı nötron terapisi, kanser hücrelerini öldürmek için hızlı hareket eden nötronlar kullanan bir radyasyon tedavisidir. Araştırmacılar, bu tedavi yönteminin bazı tükürük bezi tümörlerinde, standart radyasyon tedavisinden daha etkili olup olmadığını araştırmaktadırlar (Cureus, PMID 34104589).
Hedefli Terapi
Hedefli terapi, kanser hücrelerindeki veya içindeki belirli molekülleri hedef alarak tedavi sağlar. Bu tedavi, kanser hücrelerinin büyümesini ve yayılmasını durdurur. Tükürük bezi kanserinde hedefli tedavi kullanımıyla ilgili bazı umut verici araştırmalar şunlardır:
Nörotrofik Tirozin Reseptör Kinaz (NTRK) İnhibitörleri
Selitrectinib (LOXO-195) ve repotrectinib (TPX-0005), yeni nesil NTRK inhibitörleridir. Araştırmacılar, bu ilaçların TRK füzyon pozitif tükürük bezi kanserlerini tedavi etme potansiyelini araştırmaktadırlar (Annals of Oncology, PMID 31738426; Nature Reviews Clinical Oncology, PMID 30333516).
Trastuzumab (Herceptin) ve Diğer Kombinasyonlar
Trastuzumab, HER2 pozitif tükürük bezi kanseri tedavisinde kullanılmaktadır. Araştırmacılar, trastuzumab ve diğer tedavi ilaçlarının, özellikle metastatik tükürük bezi kanseri tedavisindeki etkinliğini incelemektedirler (The Oncologist, PMID 32310325; Journal of Clinical Oncology, PMID 30452336).
Lenvatinib (Lenvima)
Lenvatinib, tirozin kinaz inhibitörü olarak bilinen bir hedefli tedavi ilacıdır. Araştırmalar, lenvatinib’in tekrarlayan veya metastatik adenoid kistik karsinom tedavisinde etkin olup olmadığını incelemektedirler (Clinical Onkoloji Dergisi, PMID 30939095; Kanser, PMID 32031693).
Tipifarnib (Zarnestra)
Tipifarnib, hücre büyümesinde rol oynayan HRAS’ı sinyalleyen proteini bloke eden bir hedefli tedavi ilacıdır. Araştırmalar, tipifarnib’in HRAS mutasyonları olan tekrarlayan ve metastatik tükürük bezi kanseri tedavisindeki etkinliğini incelemektedirler (Kanser, PMID 32557577).
Hormon Tedavisi
Hormon tedavisi, kanser hücrelerinin büyümesini engellemek amacıyla hormonları eklemek veya engellemek için kullanılan bir tedavi yöntemidir. Tükürük bezi kanseri için kullanılan bazı hormon tedavisi yöntemleri şunlardır:
Androjen Yoksunluğu Tedavisi
Androjen yoksunluğu tedavisi, tükürük kanalı karsinom hücrelerinde bulunan androjen reseptörlerine etki eder. Bu tedavi, kanserin geri dönmesini önleyebilir ve sağkalımı iyileştirebilir (European Journal of Cancer, PMID 30771738).
Goserelin ve Pembrolizumab Kombinasyonu
Goserelin (Zoladex), bir hormon tedavisi türüdür ve pembrolizumab (Keytruda) ile birlikte kullanıldığında tükürük bezi kanserini tedavi etmede etkili olabilir. Araştırmalar, bu kombinasyonun cerrahi veya radyasyon tedavisi ile tedavi edilemeyen metastatik veya tekrarlayan tükürük bezi kanserini tedavi etme potansiyelini incelemektedir (ClinicalTrials.gov, NCT 03942653).
İmmünoterapi
İmmünoterapi, bağışıklık sisteminin kanser hücrelerini tanıyıp yok etmesine yardımcı olan bir tedavi yöntemidir. Tükürük bezi kanseri tedavisinde immünoterapinin kullanımıyla ilgili bazı araştırmalar şunlardır:
Pembrolizumab (Keytruda) ve Kemoterapi Kombinasyonu
Pembrolizumab, bağışıklık kontrol noktası inhibitörü olarak çalışan bir ilaçtır. Araştırmalar, pembrolizumab ve docetaxel kemoterapi ilacının kombinasyonunun tükürük bezi kanserini tedavi etmede ne kadar etkili olduğunu araştırmaktadır (ClinicalTrials.gov, NCT 03360890).
CAR T Hücre Tedavisi
CAR T hücre tedavisi, kanserli kişiden alınan T hücrelerinin laboratuvarda genetik olarak değiştirilerek kanser hücrelerini hedef almasını sağlar. Tükürük bezi kanseri için, PSMA reseptörlerine sahip kanser hücrelerini hedeflemek amacıyla P-PSMA-101 CAR T hücreleri kullanılmaktadır (ClinicalTrials.gov, NCT 04249947).
Nivolumab (Opdivo) ve Ipilimumab (Yervoy)
Nivolumab ve ipilimumab, monoklonal antikorlar olarak çalışır. Bu ilaçların, stereotaktik vücut radyoterapisi (SBRT) ile kombinasyonunun tükürük bezi kanseri tedavisindeki etkinliği araştırılmaktadır (ClinicalTrials.gov, NCT 03749460).
Sonuç
Tükürük bezi kanseri tedavisinde yapılan araştırmalar, hastalar için yeni ve daha etkili tedavi seçenekleri sunmaktadır. Radyasyon tedavisinden hedefli terapiye, hormon tedavisinden immünoterapilere kadar birçok farklı alan, tükürük bezi kanserinin tedavi edilmesinde potansiyel olarak umut vaat etmektedir. Araştırmalar devam ettikçe, tükürük bezi kanseri tedavisinde daha başarılı sonuçlar elde edilmesi beklenmektedir.