Melanom dışı cilt kanseri olan bazı hastalarda fotodinamik tedavi (PDT) uygulanabilir. Bu tedavi yönteminde, kanser hücrelerini yok etmek için ışığa duyarlı hale getiren fotosensitizör ilaçlar kullanılır. Bu ilaçlar, kanserli hücrelerin ışığa hassasiyet kazanmasını sağlar.
Fotodinamik Terapi Hangi Durumlarda Kullanılır?
PDT şu durumlarda tercih edilebilir:
Yüzeysel Bazal Hücreli Karsinom (BCC)
Cildin yüzeyinde görülen ve genellikle yayılma riski düşük olan yüzeysel BCC vakalarında kullanılabilir.
Yerinde Skuamöz Hücreli Karsinom (SCC)
Skuamöz hücreli karsinomun ciltle sınırlı olduğu erken evre durumlarında uygulanabilir.
Aktinik Keratoz
Bu tedavi, ciltte kanser gelişme riski taşıyan aktinik keratoz gibi öncül lezyonlarda da tercih edilebilir.
PDT genellikle cerrahinin mümkün olmadığı veya diğer tedavi yöntemlerinin cilt görünümünü olumsuz etkileyeceği durumlarda önerilir. Ancak unutulmamalıdır ki, fotodinamik tedavi sonrası kanserin tekrarlama riski cerrahi tedaviye kıyasla daha yüksek olabilir. Buna karşılık, PDT genellikle cildin estetik görünümünü daha az etkiler. Bu nedenle, sağlık ekibiniz tedavi seçimini yaparken bu faktörleri göz önünde bulunduracaktır.
Fotodinamik Tedavi Nasıl Uygulanır?
PDT iki aşamada uygulanır:
Fotosensitizör İlacın Uygulanması
Tedavinin ilk adımında, fotosensitizör içeren bir ilaç cilde krem veya jel formunda uygulanır. Bu ilaç tüm hücreler tarafından emilir fakat kanserli hücrelerde daha uzun süre kalır. Melanom dışı cilt kanserinde kullanılan başlıca fotosensitizör ilaçlar şunlardır:
- metil aminolevulinat (Metvix)
- aminolevulinik asit (Levulan)
Işık Uygulaması
İlaç uygulamasından sonra, belirli bir süre beklenir. Ardından, tedavi bölgesi düşük yoğunluklu kırmızı ışığa, mavi ışığa veya gün ışığına maruz bırakılır. Fotosensitizör bu ışığı emerek kimyasal bir reaksiyon başlatır ve bu reaksiyon kanser hücrelerini öldürür. Normal hücreler ise genellikle bu süreçten etkilenmez.
Fotodinamik Tedavinin Yan Etkileri
Tedavi sonrasında bazı yan etkiler görülebilir. Herhangi bir yan etki fark ederseniz, sağlık ekibinizle iletişime geçmeniz önemlidir. Böylece, bu etkilerle başa çıkmak için gerekli önlemler zamanında alınabilir.
Olası Yan Etkiler
- Cildin ışığa karşı artan hassasiyeti (fotosensitivite), genellikle 4 ila 6 gün veya daha uzun sürebilir
- Tedavi uygulanan bölgede yanma ve batma hissi
- Kızarıklık ve kaşıntı
- Şişlik (ödem)
Fotodinamik terapi, cilt kanserinin bazı türlerinde etkili ve estetik açıdan daha az müdahaleci bir seçenektir. Uygun hastalarda doğru planlama ile başarılı sonuçlar elde edilebilir.