Evreleme, vücutta ne kadar lenfoma olduğunu ve lenfomanın nerede başladığını belirleyen önemli bir süreçtir. Testlerden elde edilen bilgiler, tümörün boyutunu, lenfomanın başladığı bölgeden ne kadar yayıldığını ve hangi organlara yayıldığını ortaya koyar. Bu süreç, tedavi planlamasında ve prognozda önemli bir rol oynar.
St Jude Evreleme Sistemi
Çocukluk çağı non-Hodgkin lenfoması için en yaygın evreleme sistemi, St Jude evreleme sistemidir. Bu sistem, çocukluk çağı NHL’inin farklı türleri için kullanılabilir, ancak genellikle lenfoblastik ve anaplastik lenfomaların evrelemesinde kullanılır.
Evre 1
Lenfoma, tek bir bölgede bulunur. Bu, ya lenf düğümlerinin dışında 1 tümör olduğu ya da lenfoma tek bir lenf düğümü grubunda bulunduğu anlamına gelir. Bu evrede, lenfoma göğüs veya karın bölgesine yayılmamıştır.
Evre 2
Lenfoma göğüste yer almaz, ancak aşağıdaki durumlar söz konusu olabilir:
- Lenfoma, tek bir lenf düğümü grubunda ve lenf düğümlerinin dışında bir tümör ile birlikte bulunur.
- Lenfoma, birden fazla lenf düğümü grubunda yer alır ve bu gruplar diyaframın üstünde veya altında yer alır.
- Lenfoma, diyaframın üstü ya da altındaki bölgelerde iki farklı tümör ile birlikte görülebilir.
- Sindirim sisteminde bir tümör bulunur ve bu tümör cerrahi müdahale ile çıkarılabilir. Bu evrede lenfoma, yakındaki lenf düğümlerine de yayılabilir.
Evre 3
Bu evrede şu durumlar olabilir:
- Lenfoma, diyaframın üstünde ve altında iki farklı tümörle görülür.
- Lenfoma, diyaframın üstü ve altındaki birden fazla lenf düğümü grubunda yer alır.
- Göğüste lenfoma bulunur.
- Karın bölgesinde lenfoma vardır ve cerrahi olarak çıkarılamaz.
- Lenfoma, omurga yakınında bulunur.
Evre 4
Lenfoma, vücudun farklı bölgelerine yayılmıştır:
- Beyin veya omurilik (merkezi sinir sistemi) üzerinde lenfoma bulunur.
- Kemik iliği etkilenmişse, lenfoma bu bölgelerde yer alabilir.
B Hücreli NHL İçin Risk Grupları
B hücreli NHL’li çocuklar için risk grupları FAB/LMB sistemine dayanır. Bu gruplar, tedavi planlamasında yardımcı olur.
Risk Grubu A
- Lenfoma evre 1 veya 2’de yer alır ve cerrahi olarak çıkarılabilir.
Risk Grubu B
- Lenfoma birden fazla bölgede bulunur ve cerrahi müdahaleyle çıkarılamaz.
- Evre 4’te ise, kemik iliğine yayılmıştır ve hücrelerin %25’inden azı blast hücrelerdir.
- Lenfoma beyne veya omuriliğe yayılmamıştır.
Risk Grubu C
- Lenfoma evre 4’te yer alır ve kemik iliğinde, beyinde veya omurilikte bulunur.
- Kemik iliğinde, hücrelerin %25’inden fazlası blast hücreleridir.
Tekrarlayan Çocukluk Çağı NHL
Tekrarlayan çocukluk çağı NHL, tedavi edildikten sonra lenfomanın geri dönmesi durumudur. Bu, farklı türlerde ortaya çıkabilir:
Lokal Nüks
Lenfoma, ilk başladığı yerde geri gelir.
Bölgesel Nüks
Lenfoma, ilk başladığı yere yakın dokularda veya lenf düğümlerinde tekrarlar.
Uzak Nüks
Lenfoma, vücudun başka bir yerinde tekrarlar. Buna uzak metastaz da denir.
Dirençli NHL
Dirençli NHL, tedavi sürecinde lenfomanın büyümeye veya yayılmaya devam etmesidir. Bu durum, tedaviye yanıt vermeyen veya tedavi sırasında ilerlemeye devam eden lenfomayı tanımlar.