Çocukluk çağı non-Hodgkin lenfoma (NHL), lenfositlerden (bağışıklık hücreleri) kaynaklanan bir kanser türüdür. Lenfositler, vücudun enfeksiyonlarla mücadele etmesine yardımcı olan hücrelerdir. Lenf sistemi, lenf damarları, lenf düğümleri ve lenf organlarından oluşur ve bağışıklık sisteminin önemli bir parçasıdır. Çocukluk çağı NHL’si, lenf sisteminin herhangi bir yerinde başlayabilir.
Çocukluk Çağı NHL Sınıflandırması
Çocukluk çağı NHL’si, başladığı lenfosit türüne göre sınıflandırılır. Lenfositlerin iki ana türü vardır: B hücreleri ve T hücreleri. Ayrıca NHL, hücrelerin mikroskop altında nasıl göründüğüne göre de sınıflandırılabilir. Çocukluk çağı NHL’si aşağıdaki türlere ayrılır:
- Burkitt Lenfoma (Klasik ve Atipik)
- Lenfoblastik Lenfoma
- Diffüz Büyük B Hücreli Lenfoma (DLBCL)
- Anaplastik Büyük Hücreli Lenfoma (ALCL)
- Birincil Mediastinal B Hücreli Lenfoma
Burkitt Lenfoma
Burkitt lenfoma, çocukluk çağı NHL’sinin en yaygın türlerinden biridir. Bu lenfoma, genellikle 5 ila 15 yaş arasındaki çocuklarda görülür ve erkeklerde daha yaygındır. Burkitt lenfoma, bir B hücreli lenfoma türüdür ve çoğunlukla karın bölgesinde başlar. Bunun dışında omurgada, boyunda, bademciklerde, çenede veya kemik iliğinde de başlayabilir. Burkitt benzeri lenfoma (atipik Burkitt lenfoma) da Burkitt lenfoma hücrelerine benzer şekilde davranır, ancak mikroskop altında biraz farklı görünür. Bu tür de Burkitt lenfoma gibi tedavi edilir.
Lenfoblastik Lenfoma
Lenfoblastik lenfoma, genellikle ergenlik çağındaki çocuklarda daha sık görülür ve erkeklerde daha yaygındır. Çoğunlukla T hücrelerinden başlar ve genellikle timüsde (göğüs kemiği arkası) bir kitle oluşturur. Bu, solunum problemlerine yol açabilir. Lenfoblastik lenfoma ayrıca bademciklerde, boyunda, kemik iliğinde veya vücudun diğer bölgelerinde de gelişebilir. B hücrelerinden başlayan lenfoblastik lenfomalar genellikle baş, boyun, cilt veya kemiklerde görülür.
Diffüz Büyük B Hücreli Lenfoma (DLBCL)
Diffüz büyük B hücreli lenfoma (DLBCL), 10-20 yaş arasındaki çocuklarda en sık görülen NHL türlerinden biridir. B hücrelerinden başlar ve genellikle lenf düğümlerinde, kemikte, boyunda veya karında ortaya çıkar. Zayıf bağışıklık sistemi olan çocuklarda en yaygın görülen NHL türüdür. Ancak immün yetmezliği olmayan çocuklarda da gelişebilir.
Anaplastik Büyük Hücreli Lenfoma (ALCL)
Anaplastik büyük hücreli lenfoma (ALCL), genellikle küçük çocuklarda görülür. Çoğu ALCL, T hücrelerinden başlar, ancak bazen diğer hücrelerden de kaynaklanabilir. ALCL’nin iki ana formu vardır: sistemik (vücutta yayılmış) ve primer kutanöz (sadece ciltte). Sistemik ALCL, vücudun diğer bölgelerine yayılmadan önce boyundaki veya diğer lenf düğümlerinde başlayabilir. Bu tür lenfoma genellikle ateş, gece terlemeleri ve kilo kaybı gibi B semptomları ile kendini gösterir.
Birincil Mediastinal B Hücreli Lenfoma
Birincil mediastinal B hücreli lenfoma, B hücrelerinden başlayan ve genellikle büyük bir kitle olarak ortaya çıkan bir NHL türüdür. Bu lenfoma genellikle mediasten (göğüs boşluğunda, kalp ve akciğerlerin arasında yer alan alan) bölgesinde gelişir ve nefes almayı etkileyebilir.
Nadir Görülen Çocukluk Çağı NHL Türleri
Çocukluk çağı NHL’si daha nadir görülen bazı türleri de içermektedir:
- Transplantasyon Sonrası Lenfoproliferatif Hastalık (PTLD)
- Foliküler NHL
- Nodal veya Ekstranodal Mukoza İlişkili Lenf Dokusunda (MALT) Lenfoma
- Birincil Merkezi Sinir Sistemi (MSS) Lenfoması
- Periferik T Hücreli Lenfoma
- Kutanöz T Hücreli Lenfoma
Hodgkin Lenfoma ile Farklar
Çocuklar ve gençler arasında görülen lenfatik sistemin diğer ana kanser türü Hodgkin lenfomasıdır (HL). Hodgkin lenfoması, anormal B lenfositlerinin bulunduğu bir lenfoma türüdür. Non-Hodgkin lenfoma hücrelerinden farklı olarak, Hodgkin lenfoma hücreleri mikroskop altında farklı şekilde görünür ve farklı davranışlar sergiler. Bu iki lenfoma türü farklı tedavi yöntemleriyle ele alınır.
Sonuç
Çocukluk çağı non-Hodgkin lenfoma, tedavi edilebilir bir kanser türüdür ve erken tanı ile başarıyla yönetilebilir. Çeşitli NHL türleri, farklı yaş gruplarında ve cinsiyetlerde daha yaygın olabilir, bu nedenle doğru sınıflandırma ve tedavi çok önemlidir.