Mide kanseri olmayan, yani iyi huylu tümörler, mide dokusunda anormal hücre büyümeleri meydana gelir. Bu tümörler vücudun diğer bölgelerine yayılmaz (metastaz yapmaz) ve genellikle yaşamı tehdit etmezler. Çoğu zaman cerrahi müdahale ile çıkarılırlar ve genellikle tekrarlamazlar. Mide kanseri olmayan tümörlerin çeşitliliği olsa da, bunlar oldukça nadirdir.
Mide Polipleri
Mide polipleri, mide iç yüzeyinde gelişen en yaygın iyi huylu tümörlerdir. Bu polipler genellikle tesadüfen fark edilir ve çoğu zaman kanserleşme riski taşımazlar. Mide poliplerinin birkaç farklı türü vardır ve bunlar şu şekilde sınıflandırılabilir:
Fundus Bezi Polipleri
- Genellikle 1 cm’den küçüktür
- Polipozis sendromu olan bireylerde daha sık görülür
- Çoğunlukla tesadüfen fark edilir
Hiperplastik Polipler
- Genellikle 2 cm’den küçüktür
- Sıklıkla gastrit gibi mide iltihaplanması yaşayan kişilerde ortaya çıkar
İltihaplı Miyom Polipleri
- Sert, kırmızı ve şişkin olan bu polipler, mide tıkanıklığına yol açabilir
- Şişkinlik ve ağrı gibi belirtilere neden olabilir
Ksantoma
- Genellikle 3 mm’den küçük, yağlı ve sarımsı büyümelerdir
- Genellikle zararsızdırlar
Hamartomatöz Polipler
- Normal mide astarıyla çevrilidirler
- Genellikle tesadüfen keşfedilir veya polipozis sendromu olan kişilerde görülür
Polipozis Sendromları ve Genetik Yatkınlık
Bazı bireylerde, vücutta çok sayıda polip gelişebilir. Bu tür hastalıklar genetik (kalıtsal) durumlarla ilişkilidir. Polipozis sendromları, genellikle bağırsaklarda daha fazla görülseler de mide polipleri de gelişebilir. Bu sendromlar şunları içerir:
- Peutz-Jeghers sendromu
- Juvenil polipozis
- Cowden sendromu
- Cronkhite- sendromu
- Gardner sendromu
- Ailesel adenomatöz polipozis (FAP)
Diğer Kanserli Olmayan Mide Tümörleri
Mide kanseri olmayan bazı nadir tümör türleri de bulunmaktadır. Bunlar genellikle vücudun başka bölgelerine yayılmaz ve genellikle tedavi edilebilir. Diğer kanserli olmayan mide tümörleri şunları içerir:
Gastrointestinal Stromal Tümör (GIST)
- Küçük GIST’ler genellikle kanserli değildir ancak daha büyük GIST’ler kanserleşme riski taşır
Lipom
- Yağ hücrelerinden oluşan iyi huylu tümörlerdir
Leiomyoma
- Düz kas hücrelerinden kaynaklanır
- Çoğu zaman semptom vermez
Schwannoma ve Nörofibroma
- Çevresel sinir hücrelerinden gelişen iyi huylu tümörlerdir
Ektopik Pankreas (Pankreas Heterotopisi)
- Pankreas doku hücrelerinden oluşur
- Nadir görülen iyi huylu tümörlerdendir
Hemanjiyom
- Anormal kan damarlarından oluşan iyi huylu tümörlerdir
Lenfanjiyom
- Lenf damarlarında gelişir
- Çoğunlukla iyi huyludur
Glomus Tümörü
- Kan damarlarının çevresindeki hücrelerden gelişir
Fibrom
- Lifli dokudan oluşan iyi huylu tümörlerdir
Mukosel
- Mukoza salgılayan bezlerin tıkanması ile gelişir
Mide Tümörlerinin Risk Faktörleri
Mide polipleri genellikle midenin iltihaplı veya hasarlı bölgelerinde gelişir. Fundik bez polipleri ise proton pompası inhibitörleri (PPI) gibi mide asidini azaltan ilaçlar kullanan kişilerde görülebilir. Ancak diğer nadir mide tümörleri için risk faktörleri henüz tam olarak belirlenmemiştir. Bunlar genellikle çok az sayıda vakada görüldüğü için daha fazla araştırma gereklidir.
Mide Tümörlerinin Belirtileri
Çoğu kanserli olmayan mide tümörü belirti vermez ve genellikle başka sağlık sorunları için yapılan testler sırasında fark edilir. Ancak bazı polipler büyüdüğünde belirti verebilir ve şu şikayetlere yol açabilir:
- Üst karın ağrısı
- Kanama
- Anemi (kansızlık)
- Mide çıkış tıkanıklığı (mideden ince bağırsağa açılan açıklığın tıkanması)
- Mide bulantısı, kusma veya küçük bir öğünden sonra erken doyma hissi
- Karında şişlik veya kitle (büyük tümörlerde)
Mide Tümörlerinin Tanısı
Kanserli olmayan mide tümörleri, genellikle başka nedenlerle yapılan testlerde tesadüfen tespit edilir. Ancak belirtileriniz varsa veya doktorunuz bir mide tümöründen şüpheleniyorsa, aşağıdaki testler yapılabilir:
- Üst gastrointestinal endoskopi
- Endoskopik ultrason
- Endoskopik biyopsi
Mide Tümörlerinin Tedavisi
Kanserli olmayan mide tümörlerinin tedavisi çoğunlukla cerrahi müdahale gerektirir. Cerrahi türü genellikle tümörün boyutuna bağlı olarak seçilir. Kullanılan cerrahi yöntemler şunları içerir:
Endoskopik Biyopsi
- 2 cm’den küçük poliplerin çıkarılması için kullanılır
Gastrostomi
- 5 cm’den büyük poliplerin çıkarılması için mide duvarında yapılan bir kesi işlemi
Mide Rezeksiyonu
- Sağlıklı doku sınırı ile birlikte küçük bir tümörün çıkarılması
Gastrektomi
- Midenin tamamının veya bir kısmının çıkarılması
- Birçok polip için tercih edilen yöntemdir
Polipozis Sendromu ve Düzenli Kontroller
Polipozis sendromu olan bazı kişilerde, poliplerin çıkarılması için birden fazla tedavi uygulanabilir. Eğer tümör 1 cm’den küçükse ve herhangi bir belirtiye neden olmuyorsa tedavi gerekmeyebilir. Ancak, büyüme veya değişim olup olmadığını görmek için düzenli kontroller yapılması önerilir.