Melanomda Evreleme Nedir?
Evreleme, kanserin vücuttaki yayılımını tanımlamak ve sınıflandırmak için kullanılan bir yöntemdir. Melanom cilt kanserinde, tümörün kalınlığı, ülserasyon durumu, yayılımı ve tutulduğu bölgeler dikkate alınarak evre belirlenir.
Evreleme sayesinde doktorlar uygun tedavi planlamasını yapar ve hastalığın seyri hakkında daha net bir fikir elde eder.
Melanom Evreleme Sistemi: TNM ve Evre Aralıkları
Melanom cilt kanseri için en yaygın kullanılan evreleme sistemi TNM sistemidir. Bu sistem, kanserin bulunduğu yer (T), lenf düğümlerine yayılımı (N) ve uzak organlara metastaz (M) durumunu değerlendirir.
Melanomun 5 evresi vardır:
- Evre 0
- Evre I (1A ve 1B)
- Evre II (2A, 2B, 2C)
- Evre III (3A, 3B, 3C, 3D)
- Evre IV
Melanom Evrelerinin Açıklamaları
Evre 0 (Melanom In Situ)
- Kanser hücreleri yalnızca epidermis (derinin en üst tabakası) ile sınırlıdır.
- Dermise veya lenf düğümlerine yayılım yoktur.
- Kanser öncesi durum olarak da tanımlanabilir.
Evre 1A
- Tümör 1 mm’den incedir.
- Ülserasyon yoktur.
- Lenf düğümlerine yayılım yoktur.
Evre 1B
- Tümör 1–2 mm kalınlığında, ülserasyon olmadan.
- Lenf düğümlerine yayılım yoktur.
Evre 2A
- Tümör 1–2 mm kalınlığında ve ülserlidir
veya - Tümör 2–4 mm kalınlığında ve ülserasyon yoktur.
- Lenf düğümlerine yayılım yoktur.
Evre 2B
- Tümör 2–4 mm kalınlığında ve ülserlidir
veya - Tümör 4 mm’den kalın ve ülserasyon yoktur.
- Lenf düğümlerine yayılım yoktur.
Evre 2C
- Tümör 4 mm’den kalındır ve ülserlidir.
- Lenf düğümlerine yayılım yoktur.
Evre 3 (Lokal İleri Melanom)
- Kanser, bir veya daha fazla bölgesel lenf düğümüne yayılmıştır.
- Yakındaki cilt bölgelerine (uydu tümörler) veya lenf damarlarına (transit metastaz) yayılım olabilir.
- Patolog, çıkarılan doku ve lenf düğümlerini inceleyerek evreyi 3A, 3B, 3C veya 3D olarak belirler.
Evre 4 (Metastatik Melanom)
- Kanser, vücudun uzak bölgelerine yayılmıştır.
Örneğin:- Akciğer
- Karaciğer
- Beyin
- Uzak metastaz varlığı evre 4 olarak sınıflandırılır.
Melanomda Klinik ve Patolojik Evreleme
Klinik Evreleme
- Biyopsi, fiziksel muayene ve görüntüleme testlerine dayanır.
- Cerrahi öncesi yapılan değerlendirmedir.
- Tüm yayılımı belirlemede sınırlı kalabilir.
Patolojik Evreleme
- Ameliyatla çıkarılan tümör ve lenf düğümleri mikroskop altında incelenir.
- En doğru evreleme yöntemidir.
Melanomda Tekrar (Nüks) Durumu
Lokal Tekrar
- Melanom, ilk oluştuğu bölgeye veya yakınına geri döner.
Uzak Nüks
- Melanom, vücudun farklı bir bölgesinde yeniden ortaya çıkar.