Melanom, ciltte başlayarak yakındaki dokulara yayılabilen ve onları tahrip edebilen ciddi bir cilt kanseri türüdür. Aynı zamanda vücudun diğer bölgelerine de yayılabilir (metastaz yapabilir). Melanom, kutanöz melanom veya cildin malign melanomu olarak da adlandırılır.
Melanomun Dört Ana Türü
Melanomun dört temel tipi vardır:
- Yüzeysel yayılan melanom
- Nodüler melanom
- Lentigo maligna melanom
- Akral lentijinöz melanom
Yüzeysel Yayılan Melanom
Yüzeysel yayılan melanom, melanomun en yaygın türüdür ve tüm melanom vakalarının yaklaşık %70’ini oluşturur.
Özellikleri
- Cildin yüzeyine doğru büyür (radyal büyüme)
- Zamanla cildin derinlerine doğru büyüyebilir (dikey büyüme)
- Genellikle düz, ince (1 mm’den az kalınlıkta) ve düzensiz sınırlı
- Renkleri çok çeşitlidir: kırmızı, mavi, kahverengi, siyah, gri ve beyaz tonları görülebilir
- Bazen var olan bir ben (mol) üzerinde gelişebilir
Görülme Yerleri
- Gövde, kollar ve bacaklar
- Erkeklerde sıklıkla sırt bölgesi
- Kadınlarda genellikle bacaklar
Nodüler Melanom
Nodüler melanom, ikinci en yaygın melanom türüdür ve tüm melanomların yaklaşık %15 ila %20’sini oluşturur.
Özellikleri
- Cildin içine doğru hızla büyür
- Polipoid yapıdadır; dışa doğru kabarık bir tümördür
- Bazen saplı yani mantar şeklinde olabilir
- Genellikle siyah renkte, ancak kırmızı, pembe ya da cilt rengi de olabilir
Görülme Yerleri
- Yüz, göğüs, sırt
- Güneşe maruz kalmayan bölgelerde de ortaya çıkabilir
Lentigo Maligna Melanom
Lentigo maligna melanom, genellikle yaşlı bireylerde görülür ve melanomların yaklaşık %10 ila %15’ini oluşturur.
Özellikleri
- Düzensiz sınırlı, büyük, düz, bronz veya kahverengi bir leke şeklindedir
- Zamanla koyulaşır ve siyah ya da farklı kahverengi tonları içerebilir
- Lentigo maligna adı verilen erken evre tümörden gelişir
- Önce cildin yüzeyinde büyür, sonra derin dokulara ilerler
Görülme Yerleri
- Yüz, kulaklar ve kollar gibi güneşe uzun süre ve korunmasız maruz kalan bölgelerde
Akral Lentijinöz Melanom
Akral lentijinöz melanom, koyu tenli bireylerde (Afrika, Asya, Hispanik kökenliler) daha yaygındır ve melanomların %5’inden azını oluşturur.
Özellikleri
- Küçük, düz, koyu kahverengi veya siyah bir cilt lekesi şeklinde başlar
- Önce cilt yüzeyinde büyür, sonra derin dokulara ilerler
Görülme Yerleri
- Ayak tabanları
- Ellerin avuç içleri
- Tırnak altları
- Tanısı zordur çünkü bu bölgelerdeki değişiklikler kolay fark edilmez
Nadir Melanom Türleri
Mukozal Lentijinöz Melanom
Mukozal lentijinöz melanom, cilt dışında, vücudun nemli yüzeylerinde gelişen nadir bir melanom türüdür.
Görüldüğü Bölgeler
- Burun kanalları
- Ağız
- Boğaz (farenks)
- Rektum
- Anal kanal
- Vajina
Güneşe maruz kalma ile ilişkili değildir. Genellikle geç evrede teşhis edilir, hızlı büyür ve yayılır.
Göz İçi Melanom
Göz içi melanom, gözde başlayan ve en yaygın göz kanseri türü olan melanomdur.
Desmoplastik Melanom
Desmoplastik melanom, cildin dermis adı verilen kalın iç tabakasında veya mukozanın altındaki submukoza tabakasında gelişir.
Özellikleri
- Genellikle ciltle aynı renkte, sert bir yumru şeklindedir
- Cildin içine doğru büyüme eğilimindedir
Görülme Yerleri
- Baş
- Boyun
- Üst sırt
- Mukozalı bölgeler